چەند شێعر لە شاعێرانی ژاپۆن

و:جەلال هانیسی-تۆرێنتۆ،کانادا

١

ئێمپراتۆر میچی(1912 ـــ 1852 )

لە ئێمپراتۆرە گەورەكانی ژاپۆن بوو، سەرەڕای ئەوەی كە خەریكی چاك سازی سیاسی ‌وفەرهەنگی لە وڵاتەكەیدا بوو، شێعریشی دەهۆنیەوە ، شێعرەكانی هەمووی بە شێوی كۆنن. .

گشت مرۆڤەكان بران 

لە جیهاندا كە هەموو یەكتر

بە برا بزانین ،        

دەبینە دەریا

شەپۆلە تۆفانزاكان

هێزیان لە كوێیە كە بمان ترسێنن؟

*****************

هەژارەكان

 

چ گەرمایەكی هەناسە بڕە!

بەوە زمانم ناگەڕێ

كاتێ بیر لە هەژارەكان دەكەمەوە

كە لە كێڵگەكاندا خەریكی كارن

لە نێو ئەو ئاوانەی كە لە گەرمادا دەكوڵێن.

٢

نایتۆ مێئیسێتسو(1926 ـــ1847 )

چین ناس بووــ و لە هۆنینەوەی هایكودا لە شاگردە هەرە بە تواناكانی شیكیە .

  

ئاخ ، ئەوە بەهارە!

ئەوەی كە كۆلارەكەی هەڵفڕاند

ئیدی نەهاتەوە

□

راهێبی  رێبوار

بزر بووی نێو تەم‌ومژ-

زڕەی زەنگۆڵەكان.

□

شارییەكان

 گەڵای سوور بە دەستیانەوە:

رێچكە دەگرن  بەرەو ماڵان.

٣

ئۆچی ـــ ئای نائۆبوومی(1903 ــــ 1861 )

بەرهەمی كلاسیكی چین‌ وژاپۆنی فێر بوو، ماوەیەك لە زانكۆی كوكوكاگودا وانەی ئەوتەوە . لە ساڵی1893دا ئاساكاشا(گورووپی عەترە دڵنشینەكان )ی دامەزراند.مەبەستی ئەم گورووپە هاوئاهەنگ كردنی شێعر لەگەڵ سەردەمی نوێدا بوو. بەم شێوە وەكوو خوازیاری چاك سازی لە شێعری ژاپۆندا ناوبانگی دەركرد.یوسانوتێكان،كانەكون  ــ ئێن ، ئەنووسایشوو لە شاگردەكانی ئەون.

شێعری من

 

ئەگەر یەك_تەنیا ، یەك مرۆڤ بدۆزمەوە

كە بە شیعرەكانم

بێتە جۆش ـــ ،

ئەو كاتەیە كە رازی دەبم

بە دڵی خۆم ، بمرم.

*************

لە نوێنی نەخۆشیدا

 

بۆ چاوپێكەوتنم

كاتێ دێن

هەڤاڵان،

كە بەدرێژایی شەو بێدار بووبێتم

تا بیان ژمێرم.

***************

شاعیر

 

شەوانە

كە لە تەنیاییدا رادەچڵەكێم

لە ناخی دڵەوە

شێعرەكانم دێنمە یاد:

ئەوكاتەیە، كە منیش خودایەكم.

******************

وەنەوشە‌و پەپوولە پایزیەكان

 

هێشتا هەر دەپشكوێن، دەپشكوێن

وەنەوشە ‌و پەپوولە پایزییەكان

 

بە وپەڕی تاسەوە

بەو رێگەیەدا كە هاتووم

. ئەگەرێمەوە

 

 

چەند شێعر لە شاعێرانی ژاپۆن. لە کتێبی"شکوفەهای آلوبن" ترجمە علی عبداللهی